ΣΧΟΛΙΚΗ ΕΤΟΙΜΟΤΗΤΑ

           Η σχολική ετοιμότητα περιλαμβάνει την αναγκαία «συνολική ωριμότητα» ενός παιδιού στη χρονική στιγμή της εισόδου του στο σχολείο. Κάτω δηλαδή από τον όρο «σχολική ετοιμότητα» εννοούμε ένα ορισμένο επίπεδο ανάπτυξης του παιδιού, που περιλαμβάνει τόσο το σώμα όσο και την ψυχή και το πνεύμα του. Η αναγκαία συνολική ωριμότητα που διαθέτει ένα παιδί εγγυάται ότι θα μπορέσει να ανταποκριθεί στις απαιτήσεις του Δημοτικού Σχολείου.

          Η σωματική σχολική ετοιμότητα κρίνεται από γιατρό. Ο γιατρός ελέγχει την οπτική και ακουστική ικανότητα του παιδιού, την ανάπτυξή του, καθώς και την κατάσταση της υγείας του. Όταν η σωματική διάπλαση του παιδιού υστερεί, όταν το παιδί είναι, σε αντιπαραβολή με τα παιδιά της ηλικίας του, περισσότερο υπο-αναπτυγμένο, τότε ίσως είναι προτιμότερο να αναβληθεί η είσοδός του στο σχολείο επειδή θα αποτελούσε υπερβολική απαίτηση και μόνο από καθαρά σωματική άποψη.

          Παράλληλα με τη σωματική ετοιμότητα, μεγάλη σημασία έχει και ο βαθμός της κοινωνικής ετοιμότητας του παιδιού. Είναι δύσκολο να τη συλλάβουμε στατιστικά γιατί σε κάθε παιδί εμφανίζεται με ιδιαίτερα ατομικά χαρακτηριστικά. Σημαντικοί παράγοντες της κοινωνικής-συναισθηματικής σχολικής ετοιμότητας είναι:

• καλή μνήμη και ικανότητα συγκέντρωσης
• ζωηρό ενδιαφέρον για μάθηση και ικανότητα να δείχνει αυτό το ενδιαφέρον
• καλά διαφαινόμενη ικανότητα επαφής και προσαρμογής
• ικανότητα να σκέφτεται πάνω σε προβλήματα που του τίθενται και να τα λύνει μόνο του 

          Αν επιδιώξουμε να καλλιεργήσουμε τους παράγοντες αυτούς μέσα στο οικογενειακό περιβάλλον, μπορούμε να πούμε ότι τα παιδιά κατέχουν την αναγκαία κοινωνική ετοιμότητα όταν: 

• είναι ικανά να ασχολούνται με ένα πράγμα για κάποιο μακρύτερο χρονικό διάστημα
• μπορούν να εντάσσονται σε μιαν ομάδα και να βρίσκουν σ’αυτήν την επιβεβαίωσή τους
• μπορούν να κάθονται φρόνιμα, να ακούν προσεχτικά, να παίζουν
• μπορούν να εκφράζονται κατανοητά, να δίνουν γλωσσική έκφραση στις παραστάσεις, τις ιδέες και τις επιθυμίες τους
• οι λεπτές κινήσεις του χεριού τους, κατά τη χρησιμοποίηση εργαλείων γραφής, είναι αρκετά εμφανείς και χαρακτηριστικές 

          Η πνευματική σχολική ετοιμότητα είναι άλλος ένας τομέας που έχει σημασία για την έναρξη της σχολικής ζωής. Είναι σημαντικό να ερευνήσουμε το βαθμό της πνευματικής ανάπτυξης του παιδιού και να βεβαιωθούμε ότι κατέχει της πνευματικές προϋποθέσεις για την πρώτη τάξη του Δημοτικού Σχολείου. Οι βασικότερες προυποθέσεις για τη φοίτηση στο σχολείο είναι αυτές που αφορούν:

• τη λογική σκέψη
• τη μνήμη
• τη συγκέντρωση
• τον πλούτο ιδεών
• την αντίληψη περιεχομένου, μεγεθών, μορφών και ποσοτήτων
• την ικανότητα στο σχέδιο
• πρακτική επιδεξιότητα 

            Ο κατάλογος των ικανοτήτων και της επιδεξιότητας μπορεί να συμπληρωθεί κατά βούληση. Μια ευρεία και λεπτομερή συζήτηση με την νηπιαγωγό ή με την σχολική ψυχολόγο-παιδοψυχολόγο μπορεί να είναι πολύ χρήσιμη πάνω στο ερώτημα αν το παιδί έχει την απαιτούμενη σχολική ετοιμότητα.